Неодамна објавен документ на американската тајна служба ЦИА открива дека поранешниот македонски претседател Киро Глигоров одбил понуда од 100 милиони долари за промена на името во 1992 година.

Грција во 1992 година му нудела на тогашниот македонски претседател Киро Глигоров финансиска помош од 100 милиони долари за земјата во замена за промена на името на државата на државата, но тој го одбил предлогот, се наведува во неодамна декласификуван документ на американската тајна служба ЦИА.

Документот на ЦИА го опишува Глигоров како „почитуван државник-ветеран и реформатор”, кој „доследно работи на балансирање на спротивставените сили во неговата Република и низ целиот Балкан“.

„Го опишуваат како „мудра стара лисица“ која ги импресионирала со своето чувство за стратегија и со познавање на деталите“.

Во најновата колумна за минатонеделните дневно-политички случувања во Прилеп, новинарот Зоран Момироски се осврна и на состојбите во американската фабрика “Гентерм”, која се наоѓа во технолошко-индустриската зона “Алинци”.

-Дали на Прилеп му престои нов шок-бран на отпуштање од работа?! Оние што знаат веројатно мудро молчат и не кажуваат. Неофицијално и во рамки на шпекулации познавачите на приликите тврдат дека ,,Гентерм,, е новата ,,шок бомба,, за градот. За три месеци завршуваат 10 години државни привилегии за странски инвестиции.

Инаку пред 10 години кога започна да работи ,,Гентерм,, во ТИРЗ зоната имаше околу 2800 вработени. Покрај од градов беа ангажарина и работници од Битола. Со тек на време овој број е намален на 1900 луѓе, а неофицијално бројот на постојани работници бил позициониран на 1000. А по монтажата на современа технологија за производство што се префрла од Чешка во Прилеп крајниот број на вработени во ,,Гентерм,, најверојатно ќе биде околу 700.

Целата колумна на Момироски прочитајте ја ТУКА

Двајца македонски истражувачи постигнаа значаен успех во областа на вештачката интелигенција, откако нивниот научен труд беше прифатен на една од најпрестижните светски конференции за машинско учење – International Conference on Learning Representations.

Станува збор за прилепчанецот Антониј Мијоски и Марко Карбевски од Скопје, кои се автори на научниот труд со наслов „Key and Value Weights Are Probably All You Need: On the Necessity of the Query, Key, Value weight Triplet in Self-Attention Transformers“. Трудот ќе биде презентиран во рамки на работилницата DeLTa на конференцијата.

Истражувањето се фокусира на архитектурата на т.н. Transformer (deep learning architecture) модели – технологија што претставува основа за современите системи за вештачка интелигенција како ChatGPT, Gemini и Claude.

Во трудот се анализира клучниот механизам на овие модели, познат како „self-attention“, при што авторите предлагаат можни подобрувања на начинот на кој функционира системот на тежини „Query, Key и Value“, што е една од основните компоненти во работата на трансформер моделите.

Она што го прави овој успех уште повпечатлив е фактот што истражувањето било реализирано без поддршка од институционален истражувачки центар или лабораторија. Авторите истакнуваат дека сите експерименти биле финансирани лично и реализирани од чист ентузијазам, а дел од нив траеле и со месеци.

Според нивните информации, ова е и прв научен труд зад кој стои целосно македонски тим, а кој учествува на конференција од ваков ранг во областа на вештачката интелигенција.

Авторите посочуваат дека нивната долгорочна цел е развој на модели кои би можеле да најдат практична примена во индустријата, а учеството на конференцијата претставува важен чекор во таа насока.

Безбедноста на македонските граѓани е најважна, објави на Фејсбук министерот, Тимчо Муцунски.

-Министерството за надворешни работи и надворешна трговија целосно го координираше процесот на евакуација на македонските државјани од Израел, кои попладнево со владиниот авион полетаа од Шарм ел-Шеик кон Скопје. Станува збор за процес што бараше сериозен ангажман на нашите дипломатско-конзуларни претставништва, доследно почитување на безбедносните процедури и континуирана координација меѓу надлежните институции. Воедно, финализирана е постапката за склучување договор со компанија која во следните денови се очекува да започне да ги реализира летовите за евакуација на македонските државјани од останатите погодени подрачја, во координација со нашите ДКП-а. Нашите дипломатско-конзуларни претставништва и понатаму се на 24-часовно располагање на македонските државјани за секоја потребна помош и поддршка, истакна Муцунски.

Со две нови комунални возила е збогатен возниот парк на јавното претпријатие „Комуналец“ Битола, за што како што вели директорот Горан Степановски она што го ветија пред јавноста го реализираат.

Набавени се две возила, едното за собирање комунален отпад, а другото за селекција на отпад. Капацитетот е од 8 м3 и на двете возила.

На денешната средба со градоначалникот Коњановски и претседателот на Советот Бојкоски, Степановски кажа дека и во текот на 2026 година дополнително ќе се обновува возниот парк.

Јавното претпријатие и во периодот пред нас, ќе работи на обезбедување и на друга механизација, со цел поефикасно извршување на својата дејност, а во интерес на граѓаните и градот во целина.

-На 04.03.2026 во 19:30 часот во ОВР Прилеп, 78-годишен прилепчанец пријавил дека во семејниот дом, по претходна расправија со неговите син и внук, внукот го удрил со вратата од дворот, при што се здобил со телесни повреди.

Се преземаат мерки за расчистување на настанот – информираат од СВР Битола.

На 03.03.2026 во 13:20 часот на ул.„Пере Тошев” во Прилеп, полициски службеници од ОВР Прилеп лишиле од слобода 16-годишник од с.Алинци, прилепско, затоа што при сообраќајна контрола било констатирано дека управувал мопед без возачка дозвола.

По документирање на настанот против него ќе следува соодветна пријава.

Eстрадната пејачка од Прилеп, Елена Јовческа, 10 години не можела да влезе на територија на јужниот сосед Грција.

Јовческа во “МАГАЗИН” на Сител објаснува зошто не може да разбере кога во Македонија се слави грчката музика и култура, а во Грција се забрануваат македонски пејачи затоа што ја промовираат македонската култура и музика.

Таа добила забрана за влез откако пеела македонски песни со македонско знаме во село во Егејска Македонија кое живеат Македонци.

Таа десетина години не можела да влезе а сега кога влегува е под посебни проверки од грчките полицајци.

,,Пеев во Грција со македонско знаме и добив забрана за влез 10 години”, вели Јовческа.

Професорот по филозофија во СОУ Гимназија „Мирче Ацев“ од Прилеп, Рубин Матески, преку својот Фејсбук статус упати остра порака за односот на институциите кон учениците кои ја претставуваат државата на меѓународни олимпијади.

Во објавата, Матески реагира на, како што наведува, недоволната институционална поддршка за младите таленти, кои редовно освојуваат медали и ја претставуваат Македонија на највисоко ниво.

Во продолжение го пренесуваме неговиот статус во целост:

„Нема година а некој од нашите гимназијалци да не се натпреварува на некоја олимпијада и да не се врати со медал. И веднаш сите брзаат да се сликаат со нив. Но кога треба да се пратат таму …. Е тогаш ги оставаат сами да се сликаат. Министерството за образование не е надлежно. Општината нема пари за такви глупости. И кутрите деца генијалци и нивните ментори мора да питачат по општествено одговорните фирми. Барем патот да се плати. Господа, овие се децата кои можат државата да ја извадат на здрав пат. Ова е таа младина на која останува нашата иднина. Овие деца треба да земаат плати како министри и пратеници. Греота е што повеќе ве интересира тендер за осветлување од иднината на овие деца.“

Професорот во својата објава потенцира дека младите таленти и нивните ментори честопати се принудени сами да обезбедуваат средства за учество на натпревари, додека институциите, според него, покажуваат интерес дури по постигнатиот успех.

Неговата реакција доаѓа во период кога ученици од прилепската гимназија „Мирче Ацев“ повторно бележат значајни резултати на национални и меѓународни натпревари, потврдувајќи го континуитетот на успеси што училиштето го негува со години.

На крајот на месец Март, Македонија преминува од зимско кон летно сметање на времето.

Стрелките на часовниците ќе се поместат за еден час нанапред, на 29 март во 02:00 часот, а потоа ги поместуваме часовниците за еден час нанапред, до 03:00 часот.

Со оваа промена, денот ќе станува „подолг“, а ноќта за еден час пократка.

Летното сметање на времето ќе трае до последната недела во октомври, кога часовниците повторно се враќаат еден час наназад.