Работата со партнерските односи денес сè почесто покажува дека не станува збор за локален или регионален проблем, туку за глобална криза на интимните релации. Како што посочува психологот Дора Попова Узуновски, оваа ескалација е видлива кај речиси секој втор клиент што бара психолошка помош – без разлика на држава, култура или општествен контекст.
„Работата со партнерските релации е дојдена до сериозна ескалација на глобално ниво. Не во Македонија, не на Балкан туку на глобално ниво.“
Оваа констатација отвора сериозно прашање: што навистина се распаѓа во современите партнерства?
Крајот на архетипот на патријархалната жена
Една од клучните поенти во анализата на Попова Узуновски е дека архетипот на патријархалната жена – посветена исклучиво на потребите на мажот – припаѓа на минатото.
„Архетипот на ПАТРИЈАРХАЛНАТА жена која живее во функција на потребите на мажот е речиси мртов и се наоѓа во МИНАТО СВРШЕНО ВРЕМЕ.“
Според неа, овој модел денес опстојува само како носталгична претстава, најчесто пренесена преку сликата за мајката кај многу мажи. Но, реалноста е поинаква.
„Голем дел од мажите сè уште живеат во минатото и бесцелно го бараат идеалот на жртвата кој го гледале од нивните мајки.“
Оваа потрага, како што вели таа, е фатаморгана, бидејќи општеството, улогите и очекувањата се неповратно променети.
Жената денес: партнер, не жртва
Современата жена повеќе не го дефинира партнерството преку финансиска зависност, туку преку рамноправност, одговорност и емоционална присутност.
„Жената повеќе не бара финансиски обезбедувач. Бара посветеност, одговорност, рамноправно учество во домаќинството.“
Овој процес не е нов – започнал уште со индустријализацијата, но денес е во завршна фаза. Обидот жената истовремено да биде целосно посветена на кариерата, домаќинството, мајчинството и интимниот живот е, како што нагласува Попова Узуновски, биолошки и психолошки неодржлив.
„Телото не е машина. Сето тоа истоштува и разболува.“
Рамнодушноста како последна фаза – и разводот како исход
Кога гласот на жената подолго време не е слушнат, борбата преминува во рамнодушност – а таа состојба, според психологијата, е најопасната точка за една врска.
„Во моментот кога една жена одлучува да се разведе, веќе и е сериозно сеедно.“
Не случајно, статистиките покажуваат дека најголем дел од разводите се иницирани од жени, што директно ја потврдува оваа анализа.
Осаменоста како нова епидемија
Сликата што Попова Узуновски ја опишува е силна и болна:
„Погледнете ги кафаните. Мажите седат сами, жените седат сами. Едните се фрустрирани, другите се лути.“
Ова не е само социјален, туку и биолошки проблем. Кога емоционалното поврзување не се активира, природните механизми за блискост згаснуваат – со далекусежни последици врз наталитетот, семејството и општеството во целина.
Нема враќање назад
Пораката на оваа анализа е јасна: враќање во „минато свршено време“ не е можно. Единствената алтернатива е редефинирање на партнерството, прилагодено на реалноста на 21 век.
Во спротивно, како што предупредува Попова Узуновски, ќе се соочиме со уште подлабока криза на осаменост, отуѓување и демографско празнење.
Извор: Фејсбук статус на психологот Дора Попова Узуновски